5.29.2009 - Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımı 4.Bölüm
Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımında ilk ÖRNEK ve ÖRNEK 1 esas alınarak bu kez Gerçek usulde bilanço esasına göre faaliyette bulunan X Firması ile D Firması arasında ilişkili olduğu D Firması, X Firmasının hisselerinin %30 sahip olduğu varsayarak ÖRNEK 3 Açıklanmıştır Gerçek X Firması D Firması 1-Satış Kaydı 1- Alış Kaydı 100- 7.000 153- 80.000 102- 66.800 191- 14.400 120- 110.000 100- 7.000 120- 110.000 320X 87.400 120- 110.000 120-D 80.000 BİLANÇO BİLANÇO 100- 7.000 500-400.000 100- 98.000 500-100.000 102- 66.800 320- 72.000 102-130.700 320- 87.400 120-410.000 360- 1.800 360- 6.300 370- 1.610 370- 7.000 590-. 8.590 590- 28.000 Bu örnekte aradaki yevmiye ve dönem sonu işlemleri atlanarak ÖRNEK 1 sonucu esas alınmıştır.Gerçek usulde faaliyette bulunan X Firması hisselerinin % 30 na sahip olduğu D şti Firmasına Karşılaştırılabilir Fiyat Yöntemi’’ tespitiyle birim/110 TL ‘’Emsallere Uygun Fiyat’’dan 1000 adet emtia tutarı 110.000 TL emtiayı 80.000 T den satarak 30.000 TL Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımında bulunduğundan her iki firmada düzeltme işlemi yapmak zorundadır X Firma kayıtları:193 Sayılı Gelir vergisi kanun’un Gelir Vergisi Kanunu’nun “Gider kabul edilmeyen ödemeler” başlıklı 41 inci maddesine eklenen (5) numaralı bentte yapılan düzenleme aşağıdaki gibidir: ’’5. Bu fıkranın 1 ilâ 4 numaralı bentlerinde yazılı olan işlemler hariç olmak üzere, teşebbüs sahibinin, ilişkili kişilerle emsallere uygunluk ilkesine aykırı olarak tespit edilen bedel veya fiyatlar üzerinden mal veya hizmet alım ya da satımında bulunması halinde, emsallere uygun bedel veya fiyatlar ile teşebbüs sahibince uygulanmış bedel veya fiyat arasındaki işletme aleyhine oluşan farklar işletmeden çekilmiş sayılır. Teşebbüs sahibinin eşi, üstsoy ve altsoyu, üçüncü derece dahil yansoy ve kayın hısımları ile doğrudan veya dolaylı ortağı bulunduğu şirketler, bu şirketlerin ortakları, bu şirketlerin idaresi, denetimi veya sermayesi bakımından kontrolü altında bulunan diğer şirketler ilişkili kişi sayılır. Bu bent uygulamasında, imalat ve inşaat, kiralama ve kiraya verme, ödünç para alınması veya verilmesi, ücret, ikramiye ve benzeri ödemeleri gerektiren işlemler, her hâl ve şartta mal veya hizmet alım ya da satımı olarak değerlendirilir. İşletmeden çekilmiş sayılan farklar, ilişkili kişi tarafından beyan edilmiş gelir veya kurumlar vergisi matrahının hesabında dikkate alınmış ise ilişkili kişinin vergilendirme işlemleri buna göre düzeltilir. İlişkili kişiler ve bu kişilerle yapılan işlemler hakkında bu maddede yer almayan hususlar bakımından, 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 13 üncü maddesi hükmü uygulanır. Gerçek usulde vergilendirilen X Firmasınca işletmeden çekilen değer düzeltme kaydı, 950- Matr. Dah. Edi. K.K.E.Gid. 30.000 951-Kan. Kab. Edil.Gid. Al.Hs 30.000 Nazım hesaplarla Dönem Kurum Kazancına ilave etmek suretiyle hesaben düzeltme yaparak, Dönem Kazancı : 10.000 Kan. Kab. Ed. Gid. : 30.000 Vergiye Tabi Matrah : 40.000 Hesaplanan Gel..Verg : 9.058 Vergilerin kesinleşmiş ve ödenmiş olması kaydıyla D Firmasınca Düzeltme kaydı; 952-Verg. Tabi Olm. Gel. Matr.İnd. DiğTut 30.000 953-Matr.İnd. Tut. Ala. Hesb 30.000 hesaben Düzeltme yapmak suretiyle; Dönem Kazancı : 35.000 Kur. Ver. Beyanı 46. satır Diğer ind : 30.000 Vergiye Tabi Matrah : 5.000 Hesaplanan Kur. vergisi : 1.000 Olarak Beyanını düzeltmelidir. VERGİ TEVKİFATI UYGULAMASI Gerçek Usulde vergiye tabi X imalatçı firması transfer fiyatlandırması usul ve esasları çerçevesinde düşük bedelle satışını yaptığı emtia bedellerini düzelterek vergi matrahını gerçek mahiyetine ulaştırmış, D şirketi ise usulü dairesinde düzeltme kayıtlarıyla ve beyannamesini düzeltmesi sonucu, taraflarca 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu 94. madde ve 5520 Sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu 15. madde gereğince tevkifata tabi hukuki bir işlem olmadığından tevkifat yapılmayacaktır. Halil AYRANCI S.M.M.M.
| 
